Đề cương ôn tập học kì I môn Lịch sử 8 - Trường THCS&THPT Võ Nguyên Giáp

 ĐỀ CƯƠNG ÔN TẬP MÔN LỊCH SỬ 8 HỌC KÌ I
Câu 1: Trình bày nguyên nhân, kết quả, ý nghĩa cuộc chiến tranh giành độc lập 13 thuộc 
địa ở Bắc Mỹ
* Nguyên nhân:
- Thế kỉ XVIII, thực dân Anh đã thiết lập được 13 thuộc địa ở Bắc Mỹ và tiến hành chính sách cai 
trị, bóc lột nhân dân ở đây.
- Giữa thế kỉ XVIII, nền kinh tế TBCN ở 13 thuộc địa phát triển mạnh nhưng thực dân Anh ngăn 
cản, kìm hãm sự phát triển ở thuộc địa dẫn đến mâu thuẫn giữa nhân dân Bắc Mĩ và giai cấp tư sản, 
chủ nô với thực dân Anh trở nên gay gắt => chiến tranh bùng nổ
* Kết quả:
- Anh phải thừa nhận nền độc lập của 13 thuộc địa và Hợp chúng quốc Mĩ được ra đời. 
- Năm 1787, Mĩ ban hành Hiến pháp, quy định Mĩ là nước cộng hòa liên bang, đứng đầu là Tổng 
thổng.
* Ý nghĩa:
- Cuộc chiến tranh thực chất là cuộc cách mạng tư sản, nó đã thực hiện được hai nhiệm vụ cùng một 
lúc là lật đổ ách thống trị của thực dân và mở đường cho CNTB phát triển.
- Tuy nhiên, cuộc cách mạng này không triệt để vì chỉ có giai cấp tư sản, chủ nô được hưởng quyền lợi, 
còn nhân dân lao động nói chung không được hưởng chút quyền lợi gì.
Câu 2: Ý nghĩa lịch sử của cách mạng tư sản Pháp 
+Cách mạng tư sản Pháp đã lật đổ được chế độ phong kiến, đưa giai cấp tư sản lên cầm 
quyền, xóa bỏ nhiều trở ngại trên con đường phát triển của chủ nghĩa tư bản 
+ Quần chúng nhân dân là lực lượng chủ yếu đua cách mạng đạt tới đỉnh cao với nền chuyên 
chính dân chủ Gia cô banh
- Tính chất, hạn chế của cách mạng tư sản Pháp 
+ Cách mạng tư sản Pháp cuối thế kỉ XVIII được coi là cuộc cách mạng tư sản triệt để nhất 
+ Tuy nhiên nó vẫn chưa đáp ứng được đầy đủ quyền lợi cho nhân dân, vẫn không hoàn toàn 
xóa bỏ được chế độ phong kiến, chỉ có giai cấp tư sản là được hưởng lợi
Câu 3 : Ý nghĩa lịch sử, bài học kinh nghiệm của công xã Pa ri.
+ Ý nghĩa: Tuy chỉ tồn tại 72 ngày nhưng công xã Pa-ri có ý nghĩa lịch sử to lớn. Công xã là 
hình ảnh thu nhỏ của một chế độ xã hội mới, đem lại một tương lai tốt đẹp cho nhân dân lao 
động.
+ Bài học: CM thắng lợi phải có Đảng lãnh đạo, liên minh công nông và kiên quyết trấn áp 
kẻ thù ngay từ đầu.
Câu 4 : Những thành tựu chủ yếu về kĩ thuật THẾ KỈ 18 - 19.
- Cuộc CM công nghiệp đưa nền kinh tế tư bản các nước phát triển nhanh chóng.
- Việc phát minh ra máy hơi nước đã thúc đẩy ngành GTVT đường thủy và đường sắt ra đời.
+ 1807 Phơn-tơn đóng được tàu thủy chạy bằng động cơ hơi nước.
+ 1814 Xti-phen-xơ chế tạo thành công xe lửa chạy trên đường sắt.
- Máy điện tín được phát minh ở Nga, Mĩ. Giai đoạn thứ hai: (1917 – 1918)
+ Tháng 2/1917, Cách mạng tháng hai diễn ra ở Nga, buộc Mĩ phải sớm nhảy vào tham chiến 
và đứng về phe Hiệp ước 4/1917, vì thế phe Liên Minh liên tiếp bị thất bại.
- Từ cuối năm 1917, phe Hiệp Ước liên tiếp mở các cuộc tấn công làm cho đồng minh của 
Đức lần lượt đầu hàng.
+ Ngày 11/11/1918, Đức đầu hàng đồng minh vô điều kiện. Chiến tranh thế giới thứ nhất kết 
thúc với sự thất bại của phe Liên minh.
Câu 8: Kết cục của chiến tranh thế giới thứ nhất (1914 – 1918):
- Chiến tranh gây nên nhiều tai họa cho nhân loại: 10 triệu người chết, hơn 20 triệu người bị 
thương, nhiều thành phố, làng mạc, đường sá bị phân hủychi phí cho chiến tranh lên tới 85 
tỉ đô la.
- Chiến tranh chỉ đem lại lợi ích cho các nước đế quốc thắng trận nhất là Mĩ. Bản đồ thế giới 
đã bị chia lại; Đức mất hết thuộc địa; Anh, Pháp và Mĩ được mở rộng thêm thuộc địa của 
mình..
- Tuy nhiên, vào giai đoạn cuối của chiến tranh, phong trào cách mạng thế giới tiếp tục phát 
triển, đặc biệt là sự bùng nổ và thắng lợi của cách mạng tháng Mười Nga.
Câu 9: Vì sao Trung Quốc bị các nước đế quốc xâu xé:
- Trung Quốc là quốc gia rộng lớn, đông dân, có nhiều tài nguyên khoáng sản, sớm trở thành 
mục tiêu xâm lược của các nước đế quốc.
- Từ năm 1840 đến năm 1842 thực dân Anh đã tiến hành cuộc chiến tranh thuốc phiện, mở 
đầu quá trình xâm lược Trung Quốc , từng bước biến Trung Quốc từ một nước phong kiến 
độc lập thành nước nửa thuộc địa, nửa phong kiến.
- Sau chiến tranh thuốc phiện các nước đế quốc từng bước xâu xé Trung Quốc. Đến cuối thế 
kỉ XIX, Đức chiếm vùng Sơn Đông; Anh chiếm vùng châu thổ sông Dương Tử; Pháp chiếm 
vùng Vân Nam, Quảng Tây, Quảng Đông; Nga, Nhật chiếm vùng Đông Bắc.
Câu 10: Cách mạng Tân Hợi 1911.
- Về Tôn Trung Sơn và học thuyết Tam dân:
Giai cấp tư sản Trung Quốc ra đời vào cuối thế kỉ XIX và đã lớn mạnh rất nhiều vào đầu thế 
kỉ XX. Do bị tư bản nước ngoài chèn ép giai cấp tư sản Trung Quốc đã bước lên vũ đài chính 
trị và thành lập các tổ chức riêng của mình. Tôn Trung Sơn cùng với các đồng chí của ông đã 
thành lập Trung Quốc đồng minh hội – chính đảng của giai cấp tư sản Trung Quốc, đề ra học 
thuyết Tam dân ( Dân tộc độc lập, dân quyền tự do, dân sinh hạnh phúc).
 Nhằm đánh đổ Mãn Thanh, khôi phục Trung Hoa, thành lập dân quốc.
- Nguyên nhân:
- Ngày 5/9/1911, chính quyền Mãn Thanh ra sắc lệnh Quốc hữu hóa đường sắt, thực chất là 
trao quyền kinh doanh đường sắt cho các nước đế quốc, bán rẻ quyền lợi dân tộc .Sự kiện này 
đã châm ngòi cho CM Tân Hợi.
- Diễn biến:
+ Ngày 10/10/1911, Cách Mạng Tân Hợi bùng nổ và giành thắng lợi ở Vũ Xương, sau đó lan 
sang tất cả các tỉnh Miền Nam và Miền Trung của Trung Quốc.
+ Ngày 29/2/1911, chính phủ lâm thời tuyên bố thành lập Trung Hoa dân Quốc và bầu Tôn 
Trung Sơn làm Tổng thống. Câu 13: Cuộc Duy Tân Minh Trị 
- Đến giữa thế kỉ XIX, chế độ phong kiến Nhật Bản lâm vào tình trạng khủng hoảng nghiêm 
trọng, trong khi đó các nước tư bản phương Tây, đi đầu là Mĩ ra sức tìm cách xâm nhập vào 
nước này.
- Đầu năm 1868, thiên hoàng Minh Trị đã tiến hành một loạt cải cách tiến bộ.
+ Về chính trị: Xác lập quyền thống trị của tầng lớp quý tộc tư sản: ban hành Hiến Pháp năm 
1889, thiết lập chế độ quân chủ lập hiến.
+ Về kinh tế: Thống nhất thị trường, tiền tệ, phát triển kinh tế tư bản chủ nghĩa ở nông thôn, 
xây dựng cơ sở hạ tầng, đường sá, cầu cống
+ Về quân sự: Tổ chức và huấn luyện quân đội theo kiểu phương Tây; thực hiện chế độ nghĩa 
vụ quân sự, phát triển kinh tế quốc phòng.
+ Về giáo dục: thi hành chính sách giáo dục bắt buộc, chú trọng nội dung khoa học – kĩ thuật, 
cử học sinh ưu tú du học Phương Tây.
- Cuối thế kỉ XIX đầu thế kỉ XX, Nhật Bản trở thành một nước tư bản công nghiệp.
 Câu 14: Cách Mạng tháng Mười Nga năm 1917
- Trước tình hình phức tạp đó, Lê-nin và đảng Bôn-sê-vích chủ trương tiếp tục làm cách 
mạng, lôi cuốn đông đảo quần chúng công nhân và nông dân , dùng bạo lực lật đổ Chính phủ 
lâm thời, chấm dứt tình trạng hai chính quyền song song tồn tại, giành chính quyền về tay các 
Xô-viết. Trong khi đó, chính phủ lâm thời của giai cấp tư sản lại xem cuộc cách mạng đã 
thành công, tiếp tục theo đuổi cuộc chiến tranh đế quốc.
- Tới đầu tháng 10, không khí cách mạng bao trùm cả nước Lê-nin từ Phần Lan bí mật về Pê-
tơ-rô-grats để trực tiếp lãnh đạo cách mạng.
- Đêm 24/10 (6/11) cuộc khởi nghĩa bùng nổ, quân cách mạng đã làm chủ toàn bộ thành phố. 
Đêm 25/10 (7/11) Cung điện mùa đông, nơi ẩn náu cuối cùng của Chính phủ lâm thời bị đánh 
chiếm. Chính phủ lâm thời tư sản sụp đổ.
Câu 15: Ý nghĩa lịch sử của cách mạng tháng Mười Nga:
- Cách mạng tháng Mười đã làm thay đổi hoàn toàn vận mệnh nước Nga. Lần đầu tiên những 
người lao động lên năm schinhs quyền, xây dựng chế độ xã hội mới – chế độ xã hội chủ 
nghĩa, trên một đất nước rộng lớn.
- Cách mạng tháng Mười đã dẫn đến những thay đổi to lớn trên thế giới cổ vũ mạnh mẽ và 
tạo ra những điều kiện thuận lợi cho cuộc đấu tranh giải phóng của giai cấp vô sản và các dân 
tộc bị áp bức trên toàn thế giới.
Câu 16: Những thành tựu xây dựng chủ nghĩa xã hội ở Liên Xô.
- Trở thành nước công nghiệp hóa xã hội chủ nghĩa với sản lượng công nghiệp đứng đầu 
Châu Âu, đứng thứ hai trên thế giới ( sau Mĩ)
- Tiến hành tập thể hóa nông nghiệp, có quy mô sản xuất lớn và được cơ giới hóa.
- Về văn hóa giáo dục: Liên Xô đã thanh toán nạn mù chữ, phát triển hệ thống giáo dục Quốc 
dân, đạt nhiều thành tựu rực rỡ về khoa học kĩ thuật và văn hóa nghệ thuật.
- Về xã hội: Các giai cấp bóc lột đã bị xóa bỏ, chỉ còn lại hai giai cấp là công nhân, nông dân 
và tầng lớp trí thức xã hội chủ nghĩa. Từ 6/1941 trước cuộc tấn công xâm lược của phát xít 
Đức nhân dân Liên Xô phải ngừng việc thực hiện kế hoạch 5 năm lần thứ ba ( 1937 – 1941).
Câu 17: Cuộc khủng hoảng kinh tế thế giới và những hậu quả.
- Tháng 10/1929, cuộc khủng hoảng kinh tế thế giới bùng nổ trong thế giới tư bản. Đây là 
cuộc khủng hoảng trầm trọng kéo dài, có sức tàn phá chưa từng thấy đã đẩy lùi mức sản xuất 
hàng chục năm, hàng chục triệu công nhân thất nghiệp, hàng trăm triệu người rơi vào tình 
trạng đói khổ. -Chiến tranh thế giới thứ hai kết thúc với sự thất bại hoàn toàn của các nước phát xít Đức, I-
ta-li-a, Nhật Bản. Khối đồng minh ( Liên Xô, Mĩ, Anh) chiến thắng.
- Là cuộc chiến tranh lớn nhất, khốc liệt nhất tàn phá nặng nề nhất trong lịch sử loài người ( 
60 triệu người chết, 90 triệu người bị tàn tật và những thiệt hại vật chất khổng lồ).
- Chiến tranh kết thúc đã dẫn đến những biến đổi căn bản của tình hình thế giới.
Câu 22: Trình bày sự phát triển của khoa học kĩ thuật thế giới nửa đàu thế kỉ 20
- Bước vào tk 20 sau cuộc Cm công nghiệp nhân loại tiếp tục đạt được những thành tựu rực 
rỡ về KHKT.
- Các ngành khoa học cơ bản như Hóa học, Sinh học, các KH về trái đất đều đạt được 
những tiến bộ phi thường, nhất là về Vật lí học với sự ra đời của lí thuyết nguyên tử hiện đại 
đặc biệt là thuyết tương đối của nhà bác học Đức An-be Anh-xtanh.
- Nhiều phát minh khoa học cuối thế kỉ 19 đầu thế kỉ 20 đã được sử dụng như điện tín, điện 
thoại, ra đa, hàng không, điện ảnh.
  Nhờ đó cuộc sống vật chất và tinh thần của con người đã được nâng cao rõ rệt.
 * Hạn chế: Sử dụng thành tựu KHKT để sản xuất những vũ khí giết người hàng loạt
Câu 23: Kinh tế Nhật Bản đã phát triển như thế nào sau Chiến tranh thế giới thứ nhất ? Qua 
sự phát triển 
kinh tế của Nhật Bản em hãy so sánh với sự phát triển kinh tế của Mĩ ( trong giai đoạn từ 
năm 1918-1929)?
Nhật mặc dù không tham gia vào cuộc chiến tranh nhưng thu nhiều lợi nhất về kinh tế 
- Kinh tế: Chỉ phát triển trong vài năm đầu sau chiến tranh, công nghiệp bấp bên, nông 
nghiệp lạc hậu.
- Xã hội: 
+ Bùng nổ các cuộc đấu tranh (bạo động lúa gạo, bãi công,.)
 + 7/1922, ĐCS Nhật được thành lập .Năm 1927, Nhật rơi vào khủng hoảng tài chính.
* Giống nhau : 
 - Cả nước Mĩ và Nhật bản đều thu nhiều nguồn lợi từ chiến tranh , không mất mát gì trong 
cuộc chiến tranh .
 * Khác nhau : 
- Mĩ : 
 + Kinh tế phát triển ổn định trở thành trung tâm công nghiệp , tài chính thế giới .
 + Giai cấp tư sản tăng cường độ bóc lột công nhân , áp dụng tiến bộ kĩ thuật để phát triển 
 kinh tế 
Nhật Bản : 
 + Kinh tế chỉ phát triển ở vài năm đầu sau chiến tranh , không ổn đinh , công nghiệp bấp 
bênh , nông nghiệp lạc hậu . 
Câu 24 : Vì sao trong năm 1917 ở nước Nga lại có hai cuộc cách mạng ?
Tại vì :
- Cách mạng Tháng Hai năm 1917 tuy đã lật đổ chế độ phong kiến Nga Hoàng ,song cục diện 
chính trị đã diễn ra .Hai chính quyền song song tồn tại :Chính phủ lâm thời tư sản và các Xô 
Viết công ,nông ,binh.
-Trước tình hình trên Lê Nin và đảng Bôn Sê Vích đã chuẩn bị kế hoạch tiếp tục làm cách 
mạng để lật đổ chính phủ lâm thời tư sản . Tạo ra cách mạng tháng mười Nga năm 1917 . 
Nên ở Nga năm 1917 có hai cuộc cách mạng .
Câu 25 : Nguyên nhân bùng nổ chiến tranh thế giới thứ hai ? Em có suy nghĩ gì về hậu quả 
của cuộc chiến tranh này ?